Langırt Yasağını Gözden Kaçıran Köşe Yazarları

Türkiye'de 1968-2015 Yılları Arasında LANGIRT OYNAMANIN Kanunen Yasak Olduğunu Biliyor Muydunuz?

Türkiye’de 1968-2015 Yılları Arasında LANGIRT OYNAMANIN Kanunen Yasak Olduğunu Biliyor Muydunuz?

Masa futbolu olarak da bilinen langırt, masa üzerinde bulunan oyuncu maketlerinin bir sopa vasıtasıyla yönetilerek en az iki kişi tarafından oynanan ve daha çok el becerisine dayanan bir oyun olarak tanımlanmaktadır.

Pek yaygın şekilde bilinmese de ve her ne kadar uygulamada bir karşılığı bulunmasa da “langırt” oyunu, ülkemizde bir dönem yasaklıydı. Bu yasaklı dönem, 1968-2015 yılları arasında tam 47 yıl sürdü.

1968 yılında kabul edilen 1072 sayılı “Rulet, Tilt, Langırt Ve Benzeri Oyun Alet ile Makineleri Hakkında Kanun” hükümleri çerçevesinde, umuma açık yerlerde her ne ad altında olursa olsun kazanç kastı ile oynanmasa dahi langırt bulundurmak, çalıştırmak, ithal etmek ya da imal etmek yasaktı.

“Madde 1 – Türk Ceza Kanununun 228’nci maddesinin kapsamı dışında kalsa bile umuma mahsus veya umuma açık yerlerde her ne ad altında olursa olsun kazanç kasdiyle oynanmasa dahi rulet, tilt, langırt ve benzeri baht ve talihe bağlı veya maharet isteyen, otomatik, yarı otomatik el veya ayakla kullanılan oyun alet veya makinaları ile benzerlerini bulundurmak veya çalıştırmak veya yurda sokmak yahut imal etmek yasaktır.

Bu kanunun uygulanmasında spor kulüpleri, gençlik teşekkülleri ve dernekler umuma açık yer sayılır.

Ancak 7470 sayılı T. C. Turizm Bankası Kanununun 18 inci maddesi hükümleri saklıdır.’’

Bu hükmün çiğnenmesinin 5 yıla kadar hapis ve ve yüz günden bin güne kadar adlî para cezasıyla sonuçlanabileceği söz konusu kanun metninde belirtilmekteydi.

Nadiren de olsa bu yasağa ilişkin cezai uygulamanın yapıldığına rastlanmıştı. Örnek verecek olursak, Balıkesir’de 2009 yılında bir AVM’de 19 Mayıs şenlikleri kapsamında langırt oynattığı iddia edilen bir vatandaşa 1072 sayılı kanununa muhalefet suçundan 10 ay hapis ve 375 TL para cezası kesilmişti.

Langırtın kumar olarak değerlendirilemeyeceğine dair kamuoyunda güçlü bir destek olsa da, langırtın özellikle gençleri kumara yönlendirebileceğine inananlar da bulunmaktaydı. Örneğin, Okul Sporları Federasyonu Başkanı Ayhan Pala “Spor aracı olarak değerlendirilmesi doğru değil” ve Pedagog Sevil Gümüş langırt oynamanın “çocuğun iddia ve kumar oyunlarına ilgisini artıracağını” belirtirken, köşe yazarı Mehmet Demirkol langırtın kumar olmadığını, satranç gibi bir spor sayılması gerektiğini aktarmıştı.

Bahse konu kanunda “rulet, tilt, langırt ve benzeri baht ve talihe bağlı veya maharet istiyen, otomatik, yarı otomatik el veya ayakla kullanılan oyun alet veya makinaları” hedef alınmış. Kanunun çıktığı dönemde tek kollu kumar makinelerine verilen ortak isim “langırt” olduğu için masa futbolu da yasaklanmış.

Yaşanan bu tip tartışmalar yasal zemine taşınması ile birlikte nihayet langırt yasağına bir çözüm oluştu. Anayasa Mahkemesi, 1072 sayılı kanunu incelemeye aldı. AYM, 23/12/2015 tarihli ve E.: 2015/58, K.: 2015/117 sayılı kararı ile 1072 sayılı langırtı yasaklayan kanundaki “langırt” ibaresini Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptal etti. Böylelikle, langırtın kumar makinesi ve baht/talihe bağlı bir alet olduğu yorumu yanlışı giderilmiş oldu.

Yani, AYM’nin 2015 yılındaki söz konusu kararından bu yana langırt oynamak ya da bulundurmak yasak değil. Ancak, 1072 sayılı Kanun’un kabul edildiği 1968 yılı ile 2015 yılı arasında langırt oynamak ya da bulundurmak hapis ve para cezası ile sonuçlanabilmekteydi.

Hâl böyle iken, bu pek bilinmeyen 47 yıllık langırt yasağını atlayarak köşesinde kanun hükmüne aykırı tavsiyelerde bulunan bir köşe yazarına rastlıyoruz:

Yeni Şafak Gazetesi’ndeki “Langırt oyna daha iyi” başlıklı 20 Mart 2008 tarihli yazısıyla Osman Tanburacı, ilgili dönemde kanunen yasak bir öneri sunmuş.

 

malumatfurus hakkında 895 makale
Köşe yazarları için yanlışlama girişimi. #Köşeyazarızabıtası

İlk yorum yapan olun

Yazı İçeriğiyle İlgili Yorum Yapmak İsterseniz Buyrunuz