İlahiyatçı Prof. Dr. Yaşar Nuri Öztürk’ün (şarap dışındaki içkilerin sarhoşluk kaydıyla haram olduğuna dair fıkhî görüşe) katılmadığını açıkça belirtmesine rağmen “İçki içmek değil sarhoşluk haramdır” şeklinde bir fetva verdiği / söylemde bulunduğu ileri sürüldü.
Yaşar Nuri Öztürk’ün farklı fıkhî ekollere göre sarhoş olmanın hükmüne değindiği kayıt, 31 Mayıs 2009 tarihli Fatih Altaylı’nın sunduğu Teke Tek adlı programdan.
Söz konusu programda Yaşar Nuri Öztürk, içki içmenin değil sarhoşluğun haram olduğu görüşünü Hanefi mezhebine atıfla aktarmış; ancak bu görüşe katılmadığını belirtmiştir.
Sosyal medyada paylaşılan kesitte Yaşar Nuri Öztürk şu sözleri sarf etmiş:
“Şarap dışındaki içkiler sarhoşluk kaydıyla haramdır Hanefilere göre. Hatta İmam-ı Azam’ın hocasının hocası İbrahim En-Nehaî’ye Irak fıkhının babası sayılır. Soruyorlar. Nebiz içtim diyor. 10 kadeh içtim. Hiçbir şey olmadı. 11. kadehte saraş oldum. Şimdi ben diyor 11 kadehten mi sorumlu olacağım? O son beni sarhoş eden bir kadehten mi? O son sarhoş eden bir kadehten diyor. Diyor ki İbni Abbas, hamr, şarap, aynî ile haram olduğu için, Kur’an’da ismen haram olduğu için azı da çoğu da haramdır. Ama diyor şarap dışındakiler işte Hanefi fıkhının bin küsur yıllık fetvası budur ki Osmanlı meşietinde Çatalcalı Ali Efendi de bunu fetvalarında hükme bağlamıştır. Şarap dışındaki içecekler nebizgillerdir. Tümü. Adı o olur bu olur her toplumda değişik. Bunlar sarhoşluk kaydıyla haramdır. Ha bana sorarsan sen bu fikre katılıyor musun? Ben katılmıyorum.Ama eğer birisi çıkar da ben rakı içtim ve sarhoş olmayacak kadar içiyorum. İki duble atıyorum. Ben Hanefiyim. Hanefi fıkhının bu fetvasına da saygım var derse ben bu adamı İslam açısından tan edemem buna kızamam. Ortada. Bin yıllık fıkıh.”
Yaşar Nuri Öztürk’ün (şarap dışındaki içkilerin sarhoşluk kaydıyla haram olduğuna dair fıkhî görüşe) katılmadığını açıkça belirtmesine rağmen “İçki içmek değil sarhoşluk haramdır” şeklinde bir fetva verdiği / söylemde bulunduğu ileri sürüldü. pic.twitter.com/VpMcN3QKHS
Fatih Altaylı: “Peki mesela burada günah olanlar orada da (ahirette de) günah olacak mı?”
Yaşar Nuri Öztürk: “Hayır efendim o alemin şartları farklıdır.”
Fatih Altaylı: “Orada şarap serbest olabilir mi bir ihtimal?
Yaşar Nuri Öztürk: “Şarap şarap dediğin içecek demek şarap ne tür içecekler… Burada haram orada haramı kaldırıyorsa ben ne bileyim onu kardeşim yani size okulda şunu giymeyeceksin dediler mi hiçbir zaman hayatında giymeyeceksin anlamında değil bu
Murat Bardakçı: “Ama okulda çalmayacaksın deyince hiçbir zaman çalmayacaksın değil mi?”
Yaşar Nuri Öztürk: “Bazıları öyle ama bazıları da zamana zemine göre. Burada içmeyeceksin diyor şarabı. Yalnız Hanefiler işte İmam Azam’ın Devrim niteliğinde fikirlerinden biri de budur ve Hocası bunun öncüsüdür nebiz dediğimiz Aslında sarhoş edici ilişkiler genel adıdır. Şarap dışındaki içkiler sarhoşluk kaydıyla haramdır Hanefilere göre. Hatta İmam-ı Azam’ın hocasının hocası İbrahim En-Nehaî’ye Irak fıkhının babası sayılır. Soruyorlar. Nebiz içtim diyor. 10 kadeh içtim. Hiçbir şey olmadı. 11. kadehte saraş oldum. Şimdi ben diyor 11 kadehten mi sorumlu olacağım? O son beni sarhoş eden bir kadehten mi? O son sarhoş eden bir kadehten diyor. Şimdi sıkı durun bakın ne diyeceğim. Bizim tarihimiz böyle kör kütük bir tarih değil müthiş hikmetler de dolu bir tarihtir. Bu benim garibime gitmişti. Ya İbrahim en-Nehaî gibi muhteşem bir fakih bunu niye söylüyor şaka da olsa söylemesin. Dün şeyi okuyorum bir vesileyle aldım baktım bir şey baktım İbn Abbas. İbn Abbas’ı biliyorsun sahabenin kocası müfessir sahabe. Öyle çıktı önüme. Bilvesile. İbn Abbas’ın nebizle ilgili fikri. Koymuş oraya. Bir bakayım merak ettim. İbrahim en-Nehaî’nin bu tabiri kelimesi kelimesine İbn Abbas’ta var. Orada 10-11 yerine 9-10 var. 9 kadeh içtim diyor sahabe gelmiş İbn Abbas’a soruyor. Nebiz ama. Diyor ki İbni Abbas, hamr, şarap, aynî ile haram olduğu için, Kur’an’da ismen haram olduğu için azı da çoğu da haramdır. Ama diyor şarap dışındakiler işte Hanefi fıkhının bin küsur yıllık fetvası budur ki Osmanlı meşietinde Çatalcalı Ali Efendi de bunu fetvalarında hükme bağlamıştır. Şarap dışındaki içecekler nebizgillerdir. Tümü. Adı o olur bu olur her toplumda değişik. Bunlar sarhoşluk kaydıyla haramdır. Ha bana sorarsan sen bu fikre katılıyor musun? Ben katılmıyorum.Ama eğer birisi çıkar da ben rakı içtim ve sarhoş olmayacak kadar içiyorum. İki duble atıyorum. Dolayısıyla ben Hanefiyim. Hanefi fıkhının bu fetvasına da saygım var derse, ben bu adamı İslam açısından tan edemem buna kızamam. Ortada. Bin yıllık fıkıh.
Murat Bardakçı: “Peki niye karşı çıkıyorsun hocam?”
Yaşar Nuri Öztürk: “Ben şöyle karşı çıkıyorum. İllete bakıyorum. Hanefilik kıyası çok kullandığı hâlde, burada kullanılmamıştır. Hatta cesas diyor ki buraya kıyası sokmak Kur’an’ı tahir ve tebdil etmektir diyor. Öyle olsaydı Kur’an öyle bir ifade kullanırdı. Hamrı kullanmış aynî ile haramdır az çok bir gram da içsin öbürler sarhoşluk kaydına bağlıdır. Bakara şey Nisa Suresi işte sarhoş olduğunuz zaman namaza durmayın ayetinde hareketle. Çatalcaali Efendi de vişnap likörü ile ilgili bu fetvayı vermiştir. Aynen İmam-ı Azam fıkhının fetvasını orada tekrarlıyor. Gerisi tercihe kalmıştır diyor. Bakın bunlar bizim fıkıh tarihimizin içinde.”
